Ultrabewerkt eten is niet per se dikmakend
Ultrabewerkt eten? Dat wordt al snel in het verdomhoekje gezet. Ongezond, zou het zijn. Dikmakend ook. Maar dat beeld is niet zo zwart-wit als vaak wordt gedacht, blijkt uit onderzoek van Wageningen University & Research (WUR). Het gaat er namelijk niet alleen om wat je eet, maar vooral hoe je het eet. Of beter gezegd: hoe snel.
Vijf bitterballen per dag verschil
In het onderzoek aten 41 deelnemers twee keer twee weken lang bijna alleen maar ultrabewerkte voeding. Meer dan 90 procent van hun maaltijden kwam uit deze categorie. Het verschil? Niet in de ingrediënten, maar in de textuur. Denk: zachte bolletjes en gladde sauzen tegenover harde broodjes en burrito’s met stukjes.
Ze mochten eten tot ze zich comfortabel vol voelden. Wat bleek? Bij het ‘snelle’ dieet aten ze dagelijks gemiddeld 369 calorieën meer dan bij het langzame dieet. Dat staat gelijk aan zo’n vijf bitterballen. Over twee weken gemeten is dat meer dan vijfduizend calorieën extra. “Bij het langzaam-eten-dieet vielen deelnemers gemiddeld een halve kilo af,” zegt Marlou Lasschuijt, universitair docent bij WUR.
Eetgedrag verandert vanzelf
Opvallend: de deelnemers hoefden niks te worden uitgelegd. Zodra ze maaltijden kregen met meer kauwwerk, gingen ze vanzelf langzamer eten, en dus minder. “We zien normaal veel variatie in hoe mensen reageren op interventies. Maar hier paste bijna iedereen zich vanzelf aan,” aldus Lasschuijt.
Ook tijdens een tweede experiment, met verschillende lunchcombinaties op campus, liep de calorie-inname flink uiteen. Alleen al door de samenstelling van brood, beleg en groente. Van 300 naar 900 calorieën per maaltijd, puur door de combinatie van zacht en vet versus stevig en mager.
Niet alles met een etiket is verdacht
Hoogleraar Vincenzo Fogliano noemt het op LinkedIn een belangrijk bewijsstuk. ‘Deze studie toont voor eens en altijd aan dat de associatie tussen de consumptie van ultrabewerkt eten en gezondheidsuitkomsten niet gerelateerd is aan de mate van bewerking, maar aan eetsnelheid.’
En volgens Lasschuijt? Die ziet ook ruimte voor nuance: "Je kunt prima ultrabewerkte producten eten zonder daarvan aan te komen. Uiteraard bevat die categorie ook voedingsmiddelen die je niet elke dag moet eten, maar ook veel producten waar, in het kader van overgewicht, niks mis mee is."