Aandeel gezonde vleesvervangers verdrievoudigd
Wie een gezonde keuze wil maken in het vegetarische schap, krijgt er steeds meer opties bij. Het aandeel vleesvervangers dat voldoet aan álle criteria van de Schijf van Vijf is sinds 2023 bijna verdrievoudigd: van 9 naar 26 procent. Dat blijkt uit een nieuw onderzoek van ProVeg naar plantaardige producten die op vlees lijken. Ook op zout wordt steeds beter gelet. 56 procent blijft nu netjes onder het maximum van 1,1 gram per 100 gram.
Zout naar beneden, eiwit omhoog
De voedingswaarde gaat erop vooruit, zoveel is duidelijk. 84 procent van de onderzochte vleesvervangers bevat genoeg eiwitten, 83 procent is laag in verzadigd vet. En dan heb je ook nog het vezelgehalte, ijzer en de vitamine B12: twee op de drie producten scoort daar goed op. Volgens Martine van Haperen, expert voeding en gezondheid bij ProVeg, is dat geen toeval.
“Het resultaat laat zien dat de markt zich ontwikkelt,” zegt ze. “Onderzoek van de Consumentenbond uit 2023 liet bijvoorbeeld zien dat tweederde van de vegaburgers toen te veel zout bevatte. Onder andere daardoor bestaat nu nog steeds het beeld dat kant en klare vleesvervangers vaak ongezond zijn. Inmiddels voldoet ruim de helft van alle door ons onderzochte vleesvervangers aan het zoutcriterium van het Voedingscentrum. Producenten worden zich steeds bewuster van het belang van een goede voedingswaarde en zetten stappen om deze te verbeteren.”
Vaker gezonder dan echt vlees
Meer dan een kwart van de onderzochte vleesvervangers past nu in de Schijf van Vijf. Zet je daar bewerkt vlees zoals spek, worst of burgers tegenover, dan haalt maar 11 procent die lat. Plantaardig komt dus vaak beter uit de bus. Ook als het gaat om calorieën: vleesvervangers bevatten gemiddeld 187 kcal per 100 gram, tegen 255 bij hun dierlijke tegenhangers.
Van Haperen noemt nog een opvallend cijfer. “We hebben bij zes supermarktketens onderzoek gedaan. Daar vonden we 83 vleesalternatieven die in de Schijf van Vijf passen. Daaronder vallen niet alleen producten die lijken op vlees, maar ook veel producten op basis van tofu, tempeh, groente en peulvruchten.”
Geen inmenging van supermarkten of merken
Voor het onderzoek zijn 129 vleesvervangers uit het supermarktassortiment vergeleken met 54 dierlijke referentieproducten. Burgers, nuggets, schnitzels, spek, shoarma, dat soort dingen. Tofu, seitan en groenteburgers zijn buiten beschouwing gelaten. Niet omdat ze minder gezond zijn, maar omdat er geen goed vlees-equivalent tegenover staat.
De beoordeling is gedaan op basis van verpakkingsteksten (voor de vega-opties) en NEVO-standaardwaarden (voor het vlees). En, ook niet onbelangrijk: producenten en supermarkten hebben geen enkele invloed gehad op het onderzoek. De resultaten zijn volledig onafhankelijk tot stand gekomen.
