Toegelaten antibioticaresiduen vormen toch risico
Zelfs piepkleine restjes antibiotica in voedsel kunnen bijdragen aan resistentie bij darmbacteriën. Dat blijkt uit nieuw onderzoek van het Instituut voor Tropische Geneeskunde (ITG), gepubliceerd in Scientific Reports. En dat terwijl die hoeveelheden wettelijk zijn toegestaan en jarenlang als veilig golden.
Wettelijk toegestaan, maar niet zonder risico
In de veehouderij en viskweek worden wereldwijd antibiotica gebruikt. Geen verrassing dus dat er soms kleine sporen achterblijven in vlees, vis of zuivel. Meestal vallen die binnen de toegestane maximumresidulimieten (MRL’s). Die zijn gebaseerd op de zogenoemde aanvaardbare dagelijkse inname (ADI), de hoeveelheid die iemand levenslang dagelijks kan binnenkrijgen zonder directe schade aan de gezondheid.
Maar volgens de ITG-onderzoekers ligt het probleem ergens anders. De lage doses zijn niet giftig, maar ze kunnen wél de bacteriën in de darm aanzetten tot resistentie. En dat maakt de huidige normen ineens minder vanzelfsprekend.
Klinisch bewijs bij gezonde vrijwilligers
Voor de studie kregen twintig gezonde vrijwilligers vier weken lang dagelijks de ADI van ciprofloxacine, een veelgebruikt antibioticum. Tien anderen kregen een placebo. Wat bleek: zelfs die wettelijk toegestane hoeveelheid leidde tot resistente Escherichia coli (E. coli). Daarnaast veranderde de balans in het darmmicrobioom, sommige nuttige bacteriën namen af, terwijl andere juist toenamen.
Normen mogelijk aan herziening toe
“Eerder onderzoek heeft aangetoond dat het gebruik van antibiotica in de veeteelt en viskweek kan leiden tot resistente bacteriën die vervolgens op mensen kunnen worden overgedragen,” zegt ITG-professor Chris Kenyon. “Ons onderzoek wijst op een directere oorzaak: zelfs kleine restjes antibiotica in ons voedsel kunnen ervoor zorgen dat de gewone bacteriën in ons lichaam resistent worden. Met andere woorden: het probleem ontstaat niet alleen buiten ons, maar ook in ons.”
De onderzoekers waarschuwen dat de huidige regelgeving onvoldoende rekening houdt met dit effect. Ze pleiten daarom voor een herziening van het beleid om de groei van resistente bacteriën af te remmen.
